Print Edition

A B C D1 D2 E F G H I L M N O P R S T U

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460


Digais n.pr. i, f. ba sí D. ¤ diupartach, Met. Dinds. iii 88
(= D. ¤ Dibartach ingen Etarbaidh, Dinds. 25 , RC xv 325 ).
gen. derbchland Digsa , Met. Dinds. iii 90 . for Sléib Digasa,
RC xv 325 . Cf. dígas.

dígal ā,f. vn. of 1 do-fich. See Thurn. Gramm. § 98 . IGT Decl.
5§§ 10 , 37 , Verbs § 124 . avenging, punishing; vengeance,
punishment . Later n s. usually dígail, PH 5346 . SR 1781 ,
2345 . Laws iv 254.15 (text). Death-tales 4.22 . a s. dígal
(for dígail), Wb. 17a10 . g s. in Mid. Ir. dígla. With obj. gen.
of persons or things avenged or crime punished, and FOR of
10person punished. Rarely with subj. gen.: dígal Dé, Ml. 31d1 .
PH 303 . d. ¤ fiadat, Snedg. u. Mac R. 13.24 . With gen. of
description: de dígail na carcrae, Fél. Ep. 516 . With gen. of
person punished (in pl.): do diglaib na nEgept[ach], SR 7332 .
n s. in digal (gl. sententia), Ml. 24b2 . conatissed etir in digal,
15 27c4 . docoith d. ¤ forru, Wb. 11a22 . tanic d. ¤ Dé fair, PH 303 .
tan tanic in digail truag, SR 2345 . toticfa d. ¤ no chath, 6855 .
deissidh d. ¤ ocus dith | for sil clainne Cuinn, AU 942 . is mairg
forsṅdessid a ndígal, LL 44a1 . nirbo fhand do dígail gress,
146a30 . ní gnath dígail no horgain cen sceolu n-éisi, Im.
20Brain ii 287 . a d s. brethem beres digail cech ancridi, Ml. 27c1 .
tabair digail (gl. ultor adsiste), 27c12 . intain dombéra dígail
for pecthachu, Wb. 25d19 . dorat Dia digail ndermáir | for
clainn S., SR 7046 . cech ní gargg . . . mani roistis d. ¤ fair
unless they could punish it, Ériu iv 26 . pecad cin d. ¤ , Laws i 8 .
25 cen d. ¤ n-uilc i cridi desire for revenge, Ériu iii 96 . romṡóerae
. . . m'anmain ar cech nd. ¤ , Fél. Ep. 546 . du digail (gl. ad
vindicandum), Ml. 31c17 . mithig dún dul d'a dígail, CRR 5 .
dolluid F. do d. ¤ a maic foraib, TBC² 2894 . condechaid frisin
carraic do dígail in gotha furre, LL 165b31 . do d. ¤ catha . . . ar
30Fí mac L., Anecd. iii 61 . do dhioghail a mhisccne for R. to
wreak his vengeance
, FM vi 2330 . do dígal in domnaig to
punish (the non-observance of) Sunday
, Ériu ii 192 . co
ndeochatar . . . dia rodigail to wreak dire vengeance on his
behalf
, LL 202a24 . fun digail (gl. sub animadversione), Ml.
35 29c12 . a tabairt fo thromdigail, SR 2412 . ic dígail ar cned,
LU 9903 . i ndígail in revenge or punishment for: romarb
Abner 'n-a dígail, SR 6596 . i n-d. ¤ a thromgreisi, Laws i 64 .
a ṅdígail a chēsta-som, PH 3030 . romarb Cuchulaind . . .
i nd. ¤ bó Dectere, LL 165b37 . i nd. ¤ chind m'athar-sa, RC iii
40181 . a nd. ¤ fola Críst, ZCP ix 476 . a ndíghail na creichi sin,
RC xvii 389 . triallais do lot Laighean a ndíoghail an mhígh-
níomha sin, Keat. iii 4992 . i ndíoghail a n-uilc féin, TSh.
4896 . is it dígail . . . rohortsat Unci to avenge thee, LL 193a45 .
g s. bémen dígle , Wb. 17d2 . inna diglae Dæ, Ml. 31d1 . tabairt
45inna diglae (sic leg.) argair denum nuilc, 27c21 . breó digla,
FB § 46 . inmidir F. bém ndígla for C., TBC² 3586 . builli
digla do ḟuirmed a mullach nDaired, Aen. 1103 . dosrat fo
chlaidiub digla (: mná), SR 4148 . cona chlaidem dighla,
ZCP vii 312 . tugsad guin gach aon laoich ar E. ┐ ni dhea-
50chaidh duine dhíobhsan gan guin díoghla air o E., ML 140 .
pl. it digla erlama lesom do neuch inna dualchi do denum,
Ml. 18c6 . bit ilardai a píanai ┐ a ndíglai, Harl. 1802, 49 . co
tarat Dia dígla móra for feraib Eirenn, SG 409 . dorat a
digla, SR 6507 . dosfil digala mora foraib, Snedg. U. MacR.
55 42 . co tabrad cech oen tromdígla forru, LB 128a31 . fóidfet
mōr ṅdīgal di shain, SR 3855 . d'fáidiud dígal is dígním to
lament revenges
, Met. Dinds. iii 2 . dit diglaib siu (gl. de
animadversionibus tuis), Ml. 40a6 . co roslig . . . diglaib demnib,
SR 5656 . Later dígailt, q.v.

60 dígal(l)rae n iā, f. (galrae) absence of sickness: is ferr lium lobre
quam dígallre, Wb. 18a1 . tréde neimthigedar liaig .i. dígallrae
etc., Triads 119 . dighalra .i. leighios iomlán na ngalar a com-
plete cure
, ib. Gloss. In wider sense immunity (?): díre .i.
díaire (no digalre .i. dierrithe do nemtib ara nuaisligetaid),
65 Corm. s.v. díre .

dígaltach adj o,ā (dígailt) that punishes or avenges; vengeful,
vindictive: ata Dia foighidech ac fulang in uilc . . . ┐ ata
digaltach aca digailt oraind, 3 B 22, 25b2 . a Muire, is dien
d. ¤ ataoi i n-ar n-agaid, Fl. Earls 138 . díghaltach greise,
70 MR 310 . dioghaltach na fola the avenger of blood, Numb.
xxxv 24 ; Deut. xix 12 . ó aghaidh na namhad ┐ an díoghaltaigh,
Ps. xliv 16 . tar éis na bplágh ndíoghaltach do imir Dia
ar an Éigipt, TSh. 1932 . ar fhóirneart námhad ndíoghaltach,
Keat. Poems 58 .

75 dígaltas n o,m. (dígailt) IGT Decl. § 38 . vengeance, retribution:
táinic díghaltas o Dhia dochum an ríg, SG 6 . crét an dío-
ghalhus (sic) doghénta ormsa? RC xxix 126 . dorinde Dia
díghaltas ar iath Iarmhumhan, Misc. Celt. Soc. 336 . an Dia
noch dobheir dioghaltas, Ps. xviii 47 . an d. ¤ bhíos ós a chionn
80 the punishment that awaits him, Keat. iii 131 . do díghaltus
bristi a rechta ar síl Adhaimh, RC xxiv 378 . a ló an díoghal-
tais, Prov. vi 34 .

dígaltóir n i,m. (dígailt) avenger: díoghaltóir na fola, Numb.
xxxv 19 . as láimh dhíoghaltóra na fola, 25 .

85 digammsa n(g s.) digamma: hi fogur d. ¤ , Sg. 14a6 . A mistake for
digamma? Cf. digaimm.