? 5 aill

Cite this: eDIL s.v. ? 5 aill or dil.ie/1041

n a tourniquet (?) : da ngerrta in cuisli denter aill ar cenn na cuislinni co cruaidh 'if you cut the vein let a tourniquet be made tightly on top of the vein ' Celtica ii 50 § 13 . See also 2 all.

áill

Cite this: eDIL s.v. áill or dil.ie/1042

x see áil.

aillde

Cite this: eDIL s.v. aillde or dil.ie/1043

adj io, iā (1 all ?) rocky(?): sduadrocaid mora tar sodain ite ailldi, BB 497az ( IT ii2 104 ).

aille

Cite this: eDIL s.v. aille or dil.ie/1044

n , f. (Lat. alleluia? See also Vendr. Lex.) act of praising, giving thanks; hymn of praise: a buith oc ailli a almsine, Wb. 16d2 . do Chríst cachain ailli, Fél. Apr. 26 . cachain a.¤ , Leb. Gab. 266.6 . oc cētul a shalm . . . for aillib ┐ annalaib ┐ ornalib `in lauds', Aisl. MC 3.10 . ni bi raith friut tailcenn . . . ar do fuaslaice alle arach .i. uair uatuaslaice in t-a.¤ luighi uil acusan, an t-arach trebairi `for the hymn of praise would invalidate the bond', Ériu xi 74 § 8 . Perh. also: oráit ┐ aill ar ainim Dhonnchaid, O'C. 68 ( H. 3.18, 24b ) (or áil request?). aill .i. molad, O'Dav. 72 . Of grace before meals: tre ailli gaibther re proinn, Wb. 28c20 . gabis ailli gl. benedixit illis, Thes. i 495.1 ( Ardm. 77a1 ) (of Christ before feeding the multitude). a.¤ (ab alleluia) do bheir se dh'ainm ar an altugh- adh sin. Adeirdis paidear d'eis na ha.¤ sin, Rule of Tall. § 92 . bennachaid in fít, canair alle, gluaister cloc, LB 262a3 . fogní . . ailli mési `table grace', Mon. Tall. 131.9 (§ 8) . greeting(?): ailgini .i. aile do dénum riss ó gin .i. fáilti do dénam ris, O'Don. 912 ( H. 3.17, 651 ). As attrib. gen. tarmbreth Tomáis a.¤ `of praiseful T.', Fél. July 3 . Colmán epscop a.¤ , Aug. 8. fil and mór ṅard ṅa.¤ , Ep. 83. Cf. 373 .

See aillóir.

áille

Cite this: eDIL s.v. áille or dil.ie/1045

Forms: áilde

n , f. (álaind). Also áilde (oldest form), áilne. beauty: ará áildi ade `for her beauty', Ml. 32a22 . corcair co n-aldi datha / samail grúadi Labrada, LU 3627 ( SC 31 ). a etrochta ┐ a álli (of the sea), 1886 . lescach ba leor a á.¤ / corn Aillinne co n-áine, SG 97.26 . ara ha.¤ ┐ ara sochvrcháine, TTr² 372 . co n-a háilli . . . do drechaibh . . . daendachta, MR 114.18 . lór a á.¤ , Dán Dé xv 32 . eochair nóibe nāire, / eochair āille ainmne, ZCP vi 270 § 2 . da fadbad āil[l]e ar īasacht (of a corpse), x 42.2 . ar á.¤ ḟunghaire na maidne, Cóir Anm. 220 . síothbhrugh Ealcmhair í ar á.¤ , TD 6.2 . āilne beauty, Eg. Gl. 683 . Confused with áinle, q.v.: i lló á.¤ nad bí gáeth, LL 12287 (TBC) (i laaibh ailne v.l.). mar beocho [i lló] áinle (nó aille), 10535 (ib.).

áillecán

Cite this: eDIL s.v. áillecán or dil.ie/1046

n o, m. (áille) toy, plaything: mar aliogán iongantach like a new toy, RC xxiii 18.14 . na áilleagán ochta fear, Arch. Hib. i 89 § ii . a áilleagán na n-airdríogh `thou darling of high-kings' (of a weapon), TD 33.4 . meas an áilleagáin fhallso (of a castle), L. Cl. A. Buidhe 184.122 . In prov. phrase: nach ba h-āillecán a láim leinib . . . Éire a n-urlāimh E. E's hold on Ireland will not be like that of a child on its toy, ML² 1327 . is ailleacán a láimh leinbh sin (in a list of unsat- isfactory undertakings), CRR 92.1 .

áillecht

Cite this: eDIL s.v. áillecht or dil.ie/1047

n = áille: Also áilnecht. li sula luis .i. caertheann ar aillecht a caer, BB 325a28 . arai crotha ┐ aillechta, Aen. 1773 . ar áilneacht na bh-fear, Oss. iii 23.20 . Cf. áinlecht.

ailléidech

Cite this: eDIL s.v. ailléidech or dil.ie/1048

n (cf. Engl. allege) allusion: don té léighfeas na hionaid ar a ndéinim ailléideach, Mac Aingil² 6043 .

ailléid(ig)id

Cite this: eDIL s.v. ailléid(ig)id or dil.ie/1049

v (cf. ailléidech) alludes to, quotes: san mbulla . . . ina n-aillēidhigheann bulla Iūlius II ar an ní chēudna, Parrth. Anma 3723 (for len. -dh- see aithléigid). an t-ughdar so do hailléidiodh againn, Keat. ii 396 v.l. Vn. amhail ader in t-ailleidiughadh so na suibisgel, Smaointe B. Chr. 1642 . mh'ailléidiughadh do dhéunamh = allegationem meam exercere, Ir. Eccles. Rec. 1963, 182.8 .

áillemail i

Cite this: eDIL s.v. áillemail i or dil.ie/1050

adj (áille) pleasant: ro bá uair co haillemail (: sármedair), RC vi 186.8 .

áillén

Cite this: eDIL s.v. áillén or dil.ie/1051

n = áillecán? gach banchuire bantrachta . . . a n-aillean ag fágbháil a náire / chum Ristird na rún tré rún pháirte, Hackett xl 259 .